Euthanasie

De kerk heeft zich tegen actieve euthanasie uitgesproken.
Het is van belang om goed geinformeerd te zijn en te onderkennen wat eigenlijk precies onder euthanasie wordt verstaan.

Wat is euthanasie?

Volgens Van Dale (ingekort):
eu·tha·na·´sie (de ~ (v.)) het op hun eigen verzoek bewust doen eindigen van het leven van patiënten die ondraaglijk lijden => zachte dood

Euthanasie komt van het Griekse “eu”, goed en “thanatos”, dood. De definitie die is overgenomen door de indieners van de recentste euthanasievoorstellen komt van het Raadgevend Comité voor de Bio-ethiek. Dat comité beschrijft euthanasie als “het opzettelijk levensbeëindigd handelen door een andere dan de betrokkene, op diens verzoek”.

Er zijn verschillende vormen van euthanasie:

- Actieve euthanasie: de arts doet een medische ingreep waardoor het leven beëindigd wordt. Hetzij indirect door het toedienen van pijn- en symptoombestrijders met een levensverkortend effect; hetzij direct door het verhaasten van het einde.
Dat gebeurt veelal via een inspuiting met kalmerende opiaten of spierverlammers.

- Passieve euthanasie: de arts maakt geen gebruik van middelen om de levensduur te verlengen. Ofwel ziet hij af van een bepaalde behandeling, ofwel stopt hij een behandeling.

Euthanasie is levensbeëindiging door een arts op verzoek van de patiënt met het doel een einde te maken aan uitzichtloos en ondraaglijk lijden van de patiënt. Ook hulp bij zelfdoding valt hieronder. In het eerste geval dient de arts het dodelijke middel toe, in het tweede geval verschaft de arts de medicatie, die de patiënt vervolgens inneemt.

In Nederland is euthanasie niet strafbaar, mits aan de zorgvuldigheidseisen is voldaan. Deze zorgvuldigheidseisen hebben onder andere betrekking op de vrijwilligheid van het verzoek van de patiënt, de mate en aard van het lijden van de patiënt, de consultatie van een tweede arts en de medisch zorgvuldige uitvoering van de euthanasie. De arts moet de euthanasie melden aan een Regionale Toetsingscommissie Euthanasie, die nagaat of de arts aan de zorgvuldigheidseisen heeft voldaan.

Ethische vragen rond euthanasie:

Hoe kan het doden van een patiënt gelegitimeerd worden? Is euthanasie wel te verenigen met de arts-patiëntrelatie?
Zijn euthanasie en andere beslissingen rond het levenseinde, die op papier strikt gescheiden zijn, in de praktijk ook zo duidelijk te onderscheiden?
Wat als pijnbestrijding evenzeer bedoeld is om het leven te beëindigen?
Is terminale sedatie een vorm van euthanasie of niet?
Hoe te denken over levensbeëindiging van wilsonbekwamen (kinderen, dementen)? Is dat zonder meer verwerpelijk of zijn er voorwaarden waaronder het toelaatbaar is?
Leidt legalisering van euthanasie tot een onderbelichting van alternatieven zoals palliatieve zorg en hospices?

Is een persoon die hersendood is nog in leven in de zin van de mormoonse opvatting dat de geest in een stoffelijk lichaam woont?

Duidelijk is dat er legio vragen zijn en ook hier geldt weer een grote mate van individuele verantwoordelijkheid om besluiten gebedsvol te overwegen. Wellicht kan de navolgende kerkelijke richtlijn behulpzaam zijn:

De kerk heeft veklaard: "wanneer het het sterven onvermijdelijk is moet de dood als een zegen en als nuttig onderdeel van het eeuwige bestaan worden gezien. Leden van de kerk behoeven zich niet verplicht te voelen dit sterfelijk leven op onredelijke wijze te verlengen."