Religieus Gemengde Huwelijken
Robert Poort

In de meeste kerkgenootschappen zijn gemengde huwelijken een realiteit van de eerste orde, en de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen maakt hier zeker geen uitzondering op.
Een normaal verschijnsel dus, maar in een gemeenschap waar huwelijk en gezin hoog in het vaandel worden gedragen, zelfs een eeuwig karakter hebben, springen relaties die niet aan de ideale norm voldoen des te meer in het oog.
In Belgie en Nederland is een compleet gezin dat aktief deelneemt aan het mormoonse kerkelijk leven, d.w.z. beide ouders en opgroeiende kinderen boven de 16 jaar, echter meer uitzondering dan regel. Alhoewel dit feit vooral door de personen in kwestie zeker als een gemis word ervaren, is het echter zaak deze realiteit bewust en positief te benaderen.

De vraag dringt zich op of we een huwelijkspartner (en andere gezinsleden) die niet aktief deelnemen aan het kerkelijk leven wel voldoende serieus nemen, d.w.z. een gelijkwaardige rol binnen het gezin toedelen als partner, gezinslid, individu, als kind van God.
Gelijkwaardigheid houdt ondermeer in: de partner zien, niet als een blok aan het religieuze been, als een obstakel in de geestelijke ontwikkeling, maar juist als een unieke mogelijkheid tot persoonlijke groei. Waar binnen de "ideale" huwelijksverhouding vele geestelijke zaken vaak als vanzelfsprekend worden aangenomen, zullen in een gemengd huwelijk religieuze waarden voortdurend bevraagd en overdacht worden; op zich geen slechte zaak!
Verder brengen de allerdaagse realiteiten van het gemengde huwelijk ook nog een andere belangrijke zaak onder de aandacht: evangeliewaarden liggen niet uitsluitend verankerd binnen de persoonlijke overtuiging of in de kerkelijke beleving, maar evenzeer in relatie tot de wereld om ons heen.
Bijvoorbeeld: een huwelijkspartner die door de gemengde huwelijkssituatie niet iedere week naar de kerk kan gaan zou dit als een beperking kunnen beschouwen, maar het is evengoed mogelijk dat dit juist als een zegen wordt ervaren omdat duidelijk word dat deze omstandigheid aan de specifieke behoefte van de huwelijksrelatie in kwestie tegemoetkomt.
Een ouder van een kerkelijk "inaktieve" tiener kan bij de pakken neerzitten omdat zoon- of dochterlief niet aan persoonlijke verwachtingen voldoet, maar er zijn ook ouders die inzien dat zoon of dochter niettemin anderszins een positieve ontwikkeling doormaakt die evenzeer alle steun verdient en daar vrede mee hebben.
MVG legt er de nadruk op dat het evangelie zowel persoonlijke als gemeenschappelijke consequenties moet hebben, uitsluitend geloven op het persoonlijke en kerkelijke vlak kan heel snel ontaarden in zelfgenoegzaamheid en onverschilligheid m.b.t. de wereld om ons heen. Binnen een gemengd huwelijk wordt dit al heel snel duidelijk. Als een huwelijkspartner zich volledig en uitsluitend op het kerkelijk gebeuren richt, wordt dit door de niet-deelnemende partner als vervreemdend ervaren, als een evenwicht gevonden kan worden zijn beide partijen beter af. Het ontbreken van een dialoog binnen een gemengde huwelijksrelatie leidt onherroepelijk tot onevenwichtigheid en onenigheid, zoals het ontbreken van een dialoog tussen kerk en samenleving onherroepelijk leidt tot vervreemding en exclusiviteit.

In dit verband kan verwezen worden naar een interessante (Engelstalige) discussie over de problematiek rond het gemengde huwelijk: "Part-Mormon couples" (met een inleiding van Wilfried Decoo)

Mormoons tekstschrijver Jan Gillis uit Mechelen schreef o.a. een uniek psychologisch drama: 'Adams Keuze', waarin heel treffend bepaalde aspecten van een gemengd huwelijk in een conflictsituatie in beeld worden gebracht. (meer)

Wie op het Internet onder "mormonen" zoekt, wordt al snel gewaar van een in het oog springend document: "Religieus Gemengde Huwelijken onder de Mormonen" (directe link)
Het betreft hier een gedetailleerde doctorale studie van Tim van Hove gearchiveerd door de Katholieke Universiteit te Leuven.
Alhoewel vooral een wetenschappelijk document voor de gemotiveerde lezer, is deze scriptie in meerdere opzichten de moeite van het lezen waard. Naast een aantal bijzonder interessante observaties van de auteur over de mormoonse geloofsbenadering, wordt uitgebreid ingegaan op de problematiek van het gemengde huwelijk.
Een samenvattend artikel van de bovengenoemde studie werd onder : "Huwelijk versus Religie" gepubliceerd in het "tijdschrift voor sociologie".
Heel treffend besluit Tim van Hove dit artikel met de slotzin:
"Huwelijk en religie hoeven geen antagonisten te zijn bij religieus gemengde huwelijken, maar echter niet zonder inspanningen van de hoofdrolspelers."

De uitdagingen van vrede en gelijkwaardigheid in de samenleving bevinden zich soms dichter bij huis dan we denken.....